Thay souligne le sens du mot bhavana qui signifie cultiver. C’est parce que la pratique bouddhiste consiste à cultiver la compréhension, la compassion et la paix. Comme un agriculteur, nous prenons soin des semences positives qui sont déjà présentes en nous pour les faire grandir. Notre pleine conscience reconnaît d’autre part les énergies d’habitude négatives lorsqu’elles surgissent. Nous pouvons transformer notre colère en prononçant les paroles qui permettent de faire savoir à l’autre ce que l’on ressent et de lui demander de l’aide.

Pratiquer au sein de la Sangha, pratiquer en famille ou avec des amis, nous aide à progresser vers la transformation. Grâce à la respiration et la méditation marchée, nous pouvons calmer la colère et exprimer calmement notre souffrance. Nous rendons la paix et l’harmonie possibles.

Cet enseignement a été offert le 7 août 1999 au Village des Pruniers.

Mùa tu mùa đông năm nay tập trung nhiều thời gian khảo sát phương pháp thiền tập tại Làng Mai, trên nền tảng tiếp nối lịch sử Thiền Việt từ đời Trần đến nay. Tâm điểm là thực tập quy y Tam Bảo – trở về nương tựa Ba Ngôi Báu không chỉ là tín ngưỡng mà là một hành trình thực tập mang lại an lạc, vững chãi và thảnh thơi ngay giây phút hiện tại.

Thực hành quy y Tam Bảo gồm ba khía cạnh đi liền nhau:

1. Quay về nương tựa Bụt, khám phá “hạt giống tốt” trong ta – chánh niệm, hiểu biết, từ bi.
2. Quay về nương tựa Pháp, thực tập cụ thể qua hơi thở, bước chân, ăn cơm, làm việc – uy nghi và giới là phương tiện nuôi dưỡng chánh niệm.
3. Quay về nương tựa Tăng, chia sẻ năng lượng an lạc qua sự có mặt của cộng đồng, đồng thời giữ tâm khiêm cung để không vướng vào lợi dưỡng, cung kính sai lầm.

Song song với việc tìm hiểu gốc tích và lý do ra đời của các pháp môn Làng Mai (thiền hành, ăn im lặng, lễ lạy…), khóa tu áp dụng luôn tinh thần bất nhị (hoa–rác, hướng thượng–hướng hạ) và thuyết tương tức để biết tiếp nhận, chuyển hóa mọi khổ đau thành chất liệu nuôi dưỡng hạt giống an vui. Ngày tu được điều chỉnh: thức sớm hơn một giờ, sinh hoạt gần gũi thiên nhiên, giảm thiểu dùng túi ni lông, nuôi dưỡng ý thức trách nhiệm với môi trường.

Offering guidance on three fundamental practices—breathing, walking, and eating—as a refuge and doorway to the present moment.

Through mindful breathing—śamatha (calming, stopping) and vipaśyanā (insight, looking deeply)—we return to the safest, most awake state of being and “meet the Buddha within.” Four image-based breathing exercises cultivate this refuge:

1. Flower Fresh: “Breathing in, I see myself as a flower. Breathing out, I feel fresh.”
2. Mountain Solid: “Breathing in, I see myself as a mountain. Breathing out, I feel solid.”
3. Water Reflecting: “Breathing in, I see myself as still water. Breathing out, I reflect things as they are.”
4. Space Free: “Breathing in, I see myself as space. Breathing out, I feel free.”

Walking meditation teaches that “to walk is to arrive.” With each in-breath we make a step; with each out-breath we make the next, touching the earth like kissing the floor and dwelling fully in the here and now. When practiced together in the Sangha, each mindful walker becomes a bell calling everyone back to peace.

Eating becomes a practice of touching sky and earth through the Five Contemplations read before each meal:

1. This food is the gift of the whole universe: earth, sky, and much hard work.
2. May we live in a way that makes us worthy to receive it.
3. May we transform our unskillful states of mind, especially our greed.
4. May we take only foods that nourish us and prevent illness.
5. We accept this food to realize our path of practice, understanding, love, and protection of all life.
   Then, taking a single piece—like a string bean—we hold it in the hand, recognize it fully, and chew it at least fifty times, touching its sunshine, rain, mineral, vegetable, and animal worlds in every bite.

Cuộc sống trôi qua với tính vô thường: cảnh vật, con người rồi cũng phù du, chỉ còn trăng gió lặng lẽ đưa ta về với bản thân. Trong những khoảnh khắc thiền hành, như khi ngắm đóa hồng giữa ruộng nho hay lắng nghe ba tiếng chuông, ta cảm nhận rõ sự tươi mát của hiện tại và nhận ra hơi thở, nụ cười, hạnh phúc lành mạnh có thể hiện diện mạnh mẽ ngay cả trong vô thường.

Mối quan hệ cha mẹ và con cái khởi nguồn từ tình yêu bảo vệ phần mong manh nhất trong chính mình, nhưng khi tình thương mang tính độc quyền và kiểm soát, con dễ lệ thuộc hoặc phản kháng, để rồi khổ đau nối tiếp qua nhiều thế hệ. Văn hóa Việt Nam với lễ đầy tuổi, lễ cài trâm giúp cha mẹ và con từng bước trao trả tự do và chủ quyền cá nhân. Để hóa giải khổ đau trong gia đình, ta cần

1. lắng nghe trầm tĩnh không phán xét theo gương Đức Quan Thế Âm Bồ Tát;
2. thực tập thiền ôm để biểu lộ yêu thương qua hiện diện và im lặng;
3. vận dụng hội ý chánh niệm, cho cả gia đình cùng nói và cùng nghe cho đến khi trí tuệ chung được khai mở.

Hạnh phúc bền vững không chỉ dựa vào tình yêu lứa đôi mà còn cần đến đại gia đình, bạn bè, xã hội và tăng thân – những sợi dây kết nối tạo nên độ vững chãi. Khi cha mẹ cấp thiết học cách buông bỏ kiểm soát, trao dần quyền tự quyết cho con, và đồng hành cùng con qua biến chuyển của xã hội, thì con mới trưởng thành tự do trong an lạc, còn gia đình mới tránh khỏi bi kịch cô đơn và đổ vỡ.

Thay souligne qu’une pratique bouddhiste commence par l’établissement d’une vraie présence dans l’ici et maintenant en ramenant l’esprit vers le corps afin de se nourrir de ce qui est beau et de transformer la souffrance plutôt que de la fuir dans la consommation. La deuxième noble vérité peut s’énoncer en termes de consommation : c’est voir, parmi les quatre sortes de nourriture, celles qui mènent au mal-être et celles qui mènent au bien-être.

Cet enseignement a été donné le 16 juillet 2002 au Hameau du Bas du Village des Pruniers pendant la Retraite d’été.

Thầy offers brief guidance before leading the Sangha in walking meditation, inviting everyone to walk in such a way that peace and joy are possible in every step.

Breathing in, practitioners are encouraged to take two or three steps while saying silently: “I have arrived.” Breathing out: “I am home.” To arrive in the here and the now, Thầy teaches, is to walk in such a way that this very land becomes the Pure Land, the Kingdom of God—entirely dependent on the quality of our presence. The collective energy of mindfulness generated by the whole Sangha, he notes, will penetrate and support each individual practitioner.

After settling into arrival, practitioners are invited to shift into a second movement: “I am solid. I am free” — free from afflictions and from the habit energy of running. The practice, Thầy reminds us, is simply to stop—to recognise that life is already available in the here and the now.

Sister Chân Không then offers brief guidance for walking harmoniously within the large crowd, noting that even standing still is its own meditation. The second half of the recording follows the Sangha in silent walking meditation.

This introduction was given on a Day of Mindfulness during the US Tour in the year 1997. Thầy offered this talk at Spirit Rock Meditation Center, Woodacre, California, in the United States.

Thầy shares how we can connect with the qualities of the Buddha within ourselves: our freshness, presence, stability, peace and freedom. We can cultivate these qualities and offer them as a gift of love to the world. Thầy gives a teaching on how we can practice the Four Noble Truths in the light of the Four Kinds of Nutriments. We look deeply to identify how we are feeding our ill-being, and by doing so we can see the path to well-being. To identify the source of ill-being is the key to liberation.

Thầy ends with the teaching of the Buddha on True Love and the practice of danapāramitā (giving) and prajñāpāramitā (understanding). True love encompasses four elements: maitrī (capacity to offer happiness), karuṇā (capacity to alleviate suffering), muditā (joy), and upekṣā (space, freedom).

This is the fourth talk in a series of five given during the Pain, Love and Happiness retreat, in the year 1997. Thầy offered this talk at the University of California, Santa Barbara, in the United States.

This talk details joyful news of an upcoming visit starting January 11, 2005, focusing on teachings of full consciousness through walking, sitting, and breathing practices. The Pope’s rare discussion of his work is highlighted as a once-in-a-century event. Thay’s books are officially published in Vietnam, marking a positive development. The teachings emphasize mindful breathing for calm, recognizing and managing emotions, cultivating joy and happiness, understanding mental formations and seeds, and addressing habit energies. Buddhist meditation practices aim to manage subconscious patterns influencing actions. Concentration practices like impermanence, non-self, and compassion are crucial for handling suffering and fostering happiness. The Sangha community provides vital support for overcoming challenges, offering mindfulness practices to nurture joy, happiness, and self-confidence.

Thầy discusses the Four Noble Truths and shares the transformation and relief of suffering. The Four Noble Truths are: suffering is a reality, understanding its causes, realizing the possibility of transforming suffering, and following the path to end suffering. Happiness and suffering are interconnected, and understanding suffering is crucial for happiness; there can be no lotus without the mud. Thầy introduces the Sutra on Mindful Breathing as a tool for the transformation of suffering and comments on the teaching’s pragmatic and methodological approach, and how it connects to the teachings of the Four Noble Truths.

This is the third talk of a series of thirteen given during The Path of the Buddha, twenty-one-day retreat in the year 2009. Thầy offered this talk at the Upper Hamlet, Plum Village, France.

Ở Á Đông, trung tâm tu học chủ yếu dành cho người xuất gia, trong khi tại gia chỉ tham gia ngày tu Bát Quan Trai hoặc khóa tu ngắn; ngược lại ở Tây phương, do cộng đồng xuất gia non trẻ, các trung tâm dành cho người tại gia. Cộng đồng Làng Mai là mô hình “mixed” đặc biệt khi cả hai giới cùng sinh hoạt song song với những hoạt động chung như thiền tọa, thiền hành, ăn cơm im lặng, pháp đàm. Sau 14 năm thực nghiệm, dù chương trình đào tạo và giới luật khác nhau, Làng Mai đã tìm ra một mô thức tuy chưa hoàn hảo nhưng khả thi, với lãnh đạo riêng cho mỗi giới và một ban chỉ đạo chung để kết nối và hỗ trợ.

Nội viện và ngoại viện ở Làng Mai tạo nên hai “vòng tròn giao nhau” của cộng đồng tu học.

• Nội viện dành cho xuất gia và cư sĩ nội viện với huấn luyện nghiêm ngặt, thừa hưởng sự hiện diện sâu sắc của tăng thân.
• Ngoại viện dành cho cư sĩ sống và làm việc bên ngoài nhưng vẫn tham dự pháp đàm, thiền tọa, thiền hành, ăn cơm yên lặng.
• Ban chỉ đạo xuất gia như sư chị Diệu Nghiêm, sư anh Hưng Hải, và ban chỉ đạo tại gia như Karl, Helga, chị Chân Nguyện đảm bảo mỗi giới có sự ấm áp và hạnh phúc đặc trưng.
• Khi cả hai cộng đồng giao tiếp hòa hợp, hạnh phúc sẽ được nhân lên, người ở ngoại viện cần tổ chức sinh hoạt riêng biệt để tự yểm trợ tu viện và xây dựng một ngoại viện vững chãi.

Lời cầu nguyện và y khoa thân-tâm nhất tâm là chìa khóa chữa lành. Qua ba giai đoạn y khoa: cơ giới, thân-tâm và nhất tâm, ta thấy danhsắc (nama-rupa) và vô minh là nguồn gốc bệnh tật. Khi tăng thân cùng ngồi lại thực tập chánh niệm, phóng năng lượng từ bi – gọi là hộ niệm – cho người thân hay bệnh nhân, năng lượng ấy có khả năng chuyển hóa đau khổ và hỗ trợ quá trình trị liệu. Sự tu học hằng ngày và giao tiếp vững bền trong tăng thân chính là nền tảng của y khoa nhất tâm, nơi chữa lành không chỉ dựa trên thân và tâm cá nhân mà còn dựa vào tâm thức cộng đồng.

Après avoir offert la méditation des cailloux aux enfants présents, Thay établit la connexion profonde qui existe entre la souffrance et le bonheur. C’est la vision profonde de l’inter-être qui nous aide à transcender les paires d’opposés souffrance et bonheur, être et non-être, naissance et mort. Cette vision de l’inter-être est la vue juste qui est au commencement du noble sentier octuple dans le bouddhisme. Être au contact de la souffrance pour la comprendre fait naître compassion et amour qui sont les fondements du bonheur véritable. Pour parvenir à cette vue juste, il est nécessaire de pratiquer la pleine conscience afin de générer la concentration, ainsi que les pensées, paroles, actions, moyens d’existence et diligence justes. Vivre ainsi permet de toucher la vérité ultime du nirvana et d’être sans peur ni souffrance.

C’est le cinquième enseignement donné par Thay en français lors de la Retraite d’Eté 2012, il a eu lieu au Hameau du Haut du Village des Pruniers en France.