Phap Dam Voi Thay

Thich Nhat Hanh · December 8, 1991 · Plum Village, France

Bài viết nộp ngày 15 tây không nên mang tính lý thuyết mà phải dựa trên kinh nghiệm thành bại của bản thân, làm nổi bật sự liên hệ mật thiết giữa sự thực tập với những hạnh phúc, đau khổ, ước mơ và bực bội hằng ngày. Trong kinh Duy Ma Cật, Bồ tát thị hiện ngu si hay đi vào môi trường đọa lạc để độ sinh cần phải có nội lực mạnh mẽ và phương tiện giải thoát bất tư nghì, nếu không sẽ rất nguy hiểm. Tình thương chân thật (Mahākaruṇā) khác với sự luyến ái ủy mị ở chỗ có tuệ giác làm bản chất, giúp nhận diện và chuyển hóa những hạt giống giận hờn, ghen tuông hay tự ái còn sót lại trong tâm.

Khi muốn can thiệp giúp đỡ người khác, chánh niệm giúp nhận diện rõ ba điều kiện:

Người kia có vấn đề thật sự hay không.
Mình có đang sẵn sàng, tươi mát và sáng suốt đủ hay không.
Đó có phải là thời điểm thích hợp để can thiệp hay không.

Danh từ A-la-hán bao gồm ba nghĩa: sát tặc (giết giặc phiền não), phá ác (phá tan điều ác) và ứng cúng (xứng đáng được cúng dường). Sự phân biệt giữa các tông phái thường xuất phát từ thái độ cố chấp hẹp hòi hơn là thực tại tu chứng, vì trong Bắc truyền đã có Nam truyền. Phong trào Đại thừa phát khởi vì hai lý do chính: thứ nhất là để phá vỡ tính cách thủ cựu, khép kín khiến đạo Bụt mất đi sinh khí; thứ hai là nhu cầu hiện đại hóa để đáp ứng lại các trào lưu tư tưởng văn hóa đương thời, giúp đạo Bụt không bị lạc hậu và đánh mất giới trẻ. Sơ tổ Thiền tông Việt Nam là thầy Tăng Hội đã thực hiện sự kết hợp này từ sớm bằng cách dạy thiền Đại thừa nhưng sử dụng các kinh điển Nguyên thủy như An Ban Thủ Ý.