Niệm là năng lượng của chánh niệm, định là việc dồn trọn năng lượng ấy vào một đối tượng duy nhất. Không có niệm thì không có định; ví như em bé chú tâm giải toán, an trú trong hiện tại với bài toán, đó là niệm và nhờ đó định thành hình. Khi thiền hành, mỗi bước chân trở thành nơi trú ngụ của định, cắt đứt loạn tưởng, nuôi dưỡng màu nhiệm của sự sống và làm lớn lên hạnh phúc. Niệm được ví như ánh sáng mặt trời, định như nhà kính tập trung ánh sáng để nuôi dưỡng những hạt giống hạnh phúc (từ, hỷ, bi, xả, tín, vô ưu). Ngược lại, hạt giống khổ đau lớn nhanh hơn nếu không được quán niệm và định chuyển hóa. Khi ôm ấp khối đau bằng niệm – định – tuệ – tình thương, khổ đau sẽ tan rã như tuyết dưới ánh nắng.

Phương pháp tu tập gồm hai mặt:

Nuôi dưỡng điều lành mạnh, tích cực để làm lớn lên hạnh phúc
Dùng ánh sáng niệm – định để rà soát, ôm ấp và chuyển hóa khổ đau

Từ đó phát triển tam tam muội gồm ba tam muội (vô, vô tướng, vô tác), ba cánh cửa giải thoát, và sáu Ba La Mật (paramita) trong đó:

Bố thí độ (phải có tuệ đi kèm mới vượt bờ giải thoát)
Trì giới độ (giới là chánh niệm có tuệ)
Nhẫn nhục độ (dung chứa mọi trạng thái nhờ tuệ)
Tinh tấn độ (đúng mức, đúng chỗ nhờ tuệ)
Thiền định độ (chỉ và quán cần tuệ soi sáng)
Tuệ độ (Prajna là mẹ của mọi Bồ tát)

Tuệ khác kiến thức ở chỗ không chỉ là biết mà là hiểu thấu, phá vỡ những khối tri kiến để ánh sáng tuệ chiếu rọi. Giới – định – tuệ tương tức, tương nhập: niệm chứa định, định chứa tuệ; tuệ làm niệm hùng hậu, định làm tuệ sâu sắc. Khi an trú trong “một là tất cả, tất cả là một” của Hoa Nghiêm, mỗi giây phút tĩnh thức chính là tam muội và niết bàn đang hiện hữu ngay nơi đây.

đọc thêm

Xem bài pháp thoại này

Phá năm cái kẹt – mở cửa tự do

Xem bài pháp thoại này

Đăng nhập hoặc tạo tài khoản

Phap Thoai Thang 6 96 - Dinh Tue

"Chăm Sóc Tâm Hồn: Định, Niệm và Sự Thấu Hiểu"

Quay Về Nguồn Cội, Tưới Tẩm Lòng Biết Ơn

Phá năm cái kẹt – mở cửa tự do