We can't find the internet
Attempting to reconnect
Something went wrong!
Hang in there while we get back on track. If this problem persists help us by reporting it so we can investigate it.
Xem bài pháp thoại này
Đăng nhập hoặc tạo tài khoản miễn phí để xem bài pháp thoại này và khám phá các bài giảng khác của Thầy - Thiền sư Thích Nhất Hạnh.
Đăng nhập hoặc tạo tài khoản
Tháo Gỡ Tâm Trạng và Lịch Sử Thiền Tông
Nhìn thấy những điều giản dị như một monitor và muốn ghi lại khoảnh khắc nhỏ nhặt có thể mang lại niềm vui nhẹ nhàng. Ghi lại những điều quý giá cho người thân thương—ánh mặt trời bé nhỏ sưởi ấm lòng trong ngày đông—và thực hành chánh niệm trong mọi hoạt động thường nhật: sửa xe hơi, xe Honda hay xe đạp cũng đều đòi hỏi sự chăm sóc tỉ mỉ.
Trong tu tập Thiền, tâm cũng có “chỗ kẹt” như máy móc cần dùng tuốc nơ-vit, sợi dây hay cây kim để tháo gỡ. Các “cơ quan” hay “then máy”—công án, thoại đầu, gáo nước lạnh—là biện pháp giúp phá tan chấp ngã, chuyển hóa kẹt nghẽn để sống an lạc hơn. Ba gáo nước lạnh kinh điển trong cuộc đối thoại giữa vua Lương Vũ Đế và Tổ Bồ Đề Đạt Ma:
- công đức toàn vô
- quách nhiên vô thánh
-
bất thức
chỉ ra mọi công đức bề ngoài là hư vọng nếu còn chấp trước và buông bỏ mọi ý niệm về cái “thánh” tuyệt đối.
Hai bài kệ thể hiện hai góc nhìn bổ sung cho nhau:
- Thần Tú: “Thân thị Bồ Đề thọ, tâm như minh kính đài. Thời thời thường phất thức, mạc sử nhạ trần ai”
-
Huệ Năng: “Bồ đề bổn vô thọ, minh cảnh diệc phi đài, bản lai vô nhất vật, hà xứ nhạ trần ai”
bài thứ nhất nhấn mạnh tu thân tu tâm qua chánh niệm, bài thứ hai phá bỏ mọi đối đãi, khẳng định không có cây Bồ Đề hay đài gương sáng thật, chỉ còn bản lai vô ngã.
Giai đoạn đầu hình thành Thiền tông kéo dài khoảng 250 năm từ Tổ Bồ Đề Đạt Ma đến Huệ Năng, tiếp theo là thời đại phát đạt của Mã Tổ Đạo Nhất, Thạch Đầu với đủ phương tiện linh hoạt như tiếng hét, cây gậy, phất trần, công án, thoại đầu nhằm giúp hành giả nhận ra tức tâm tức Phật. Thời kỳ thứ ba hơn 320 năm duy trì truyền thống và mở ra ngũ gia, thất tông; đến thời kỳ thứ tư hơn 450 năm Thiền tông suy đồi, từng bước phục hồi qua thiền giáo đồng hợp. Tinh thần xuyên suốt là giáo ngoại biệt truyền—truyền tâm ấn trực tiếp không lệ thuộc văn tự—và bình thường tâm chính là đạo.