Nhìn vào sự thật qua nhãn quan của Tứ diệu đế gồm bốn sự thật là khổ, tập, diệt và đạo, ta thấy rõ ba điều: người đi trên con đường lành (Bát chánh đạo) thì ít, người đi trên con đường tà (Bát tà đạo) thì nhiều, và Niết Bàn là nơi an toàn, hạnh phúc nhất. Khác với các cõi lành hay cõi ác vốn do nhân duyên tạo tác mà sinh lên hay đọa xuống, Niết Bàn là một pháp vô vi, không do nhân duyên tạo tác thành mà đã có sẵn. Công phu tu tập chính là nhân duyên giúp ta hiển lộ và tiếp xúc để hưởng Niết Bàn sẵn có đó.

Mỗi loài đều có nơi nương tựa để tự do và thảnh thơi: hươu nai nương đồng quê, chim chóc nương trời mây, các bậc chân nhân nương Niết Bàn để sống thảnh thơi, còn vạn vật nương vào sự phân biệt của tâm thức mà biểu hiện. Bản chất của thực tại vốn là bất khả đắc và bất khả tư nghị, không thể nắm bắt hay tư duy bằng các khái niệm của trí óc. Khi đợt sóng nhận ra mình là nước và an trú trong nước, mọi lo sợ về sinh tử, có không, cao thấp đều tan biến; cũng như vậy, người tu trở về nương tựa Niết Bàn sẵn có trong mình để đạt được sự thảnh thơi và an toàn tuyệt đối.

Nguồn gốc của khổ đau không nằm ở bản chất vô thường, vô ngã của các pháp hữu vi, mà nằm ở tâm hành—tức là những nhận thức sai lầm, tham, sân, si của con người về các pháp đó. Hiểu được điều này giúp người tu không bị kẹt vào các ý niệm về bắt đầu hay không bắt đầu, có hay không có, từ đó tiếp cận được Niết Bàn ngay trong giây phút hiện tại.