We can't find the internet
Attempting to reconnect
Something went wrong!
Hang in there while we get back on track. If this problem persists help us by reporting it so we can investigate it.
Xem bài pháp thoại này
Đăng nhập hoặc tạo tài khoản miễn phí để xem bài pháp thoại này và khám phá các bài giảng khác của Thầy - Thiền sư Thích Nhất Hạnh.
Đăng nhập hoặc tạo tài khoản
Thức A Lại Da và Sự Chín Của Chủng Tử
Nói về thức A Lại Da là nói về thức dị thục, tức là thức chứa đựng tất cả các chủng tử đóng vai trò tự tính, có công năng bao hàm tất cả các tự thể và các nẻo về trong ba cõi. Chữ dị thục có nghĩa là chín và đổi thay, cần thời gian để chín theo ba nghĩa:
- Dị thời nhi thục: chín vào những thời gian khác nhau tùy theo loại hạt giống.
- Dị loại nhi thục: các chủng loại khác nhau thì chín không đồng thời và không giống nhau.
-
Biến dị nhi thục: khi chín thì thay đổi tính chất từ trạng thái này sang trạng thái khác.
Quá trình vận hành của tàng thức gồm có tự tính (chủng tử sinh hiện hành và hiện hành sinh chủng tử) và tự thể (sự lưu chuyển của vạn vật đưa về các nẻo trong ba cõi là cõi dục, cõi sắc và cõi vô sắc).
Chủng tử có hai loại là chủng tử bên ngoài thuộc về thế tục và chủng tử bên trong thuộc về thắng nghĩa. Chủng tử theo đúng nghĩa có sáu đặc tính:
- Sát na diệt: sinh diệt liên tục trong từng đơn vị thời gian ngắn nhất.
- Quả câu hữu: đồng thời có mặt với quả, với căn và cảnh.
- Hằng tùy chuyển: liên tục đi đôi với hiện hành để chuyển biến.
- Tính quyết định: hạt giống nào giữ nguyên tính chất của hạt giống đó.
- Đãi chúng duyên: chờ đợi những điều kiện thuận lợi để phát hiện.
- Dẫn tự quả: hạt giống nào thì đưa tới hiện hành đó.
Trong quá trình huân tập, sáu thức đóng vai trò năng huân, còn thức A Lại Da đóng vai trò sở huân. Sở huân có bốn đặc tính là kiên trú (có mặt thường xuyên, lâu dài), vô ký (trung tính, không có màu sắc), khả huân (có khả năng thâu nhận sự huân tập) và tương ứng với năng huân (cùng xảy ra đồng thời và hòa hợp với năng huân). Sáu thức không thể làm sở huân vì có ba sự sai biệt về căn, cảnh, tác ý, và vì hai niệm không cùng có mặt đồng thời. Cuối cùng, các chủng tử trong ngoài đều có hai năng lượng là năng sinh (làm phát hiện ra hiện hành) và năng dẫn (duy trì hiện tượng cho đến khi tiêu diệt).
Touching the Teacher Within